Τα πιο επικριτικά βλέμματα στη ζωή μου τα δέχομαι μόλις ξεστομίσω ένα πράγμα: «Κοιμάμαι χωρίς μαξιλάρι!». Οι αντιδράσεις των ανθρώπων χωρίζονται σε δύο κατηγορίες. Από τη μία έχουμε εκείνους που με κοιτάνε και αναρωτιούνται πώς είναι δυνατόν να κάνω κάτι τέτοιο, ενώ από την άλλη υπάρχουν εκείνοι που μου λένε πόσο καλό κάνω στο σώμα μου. Τι ισχύει όμως πραγματικά για το αμφιλεγόμενο θέμα που λέγεται «ύπνος χωρίς μαξιλάρι»;

Οι επιδράσεις του ύπνου χωρίς μαξιλάρι

Ο ύπνος χωρίς μαξιλάρι έχει πράγματι οφέλη, τα οποία βέβαια δεν ταιριάζουν σε όλους τους ανθρώπους. Περισσότερο ωφελούνται οι άνθρωποι που κοιμούνται μπρούμυτα, επειδή η χαμηλότερη γωνία του αυχένα ενθαρρύνει την καλύτερη ευθυγράμμιση της σπονδυλικής στήλης σε αυτή τη θέση. Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι ο ύπνος χωρίς μαξιλάρι είναι καλός και για το δέρμα και τα μαλλιά, αλλά χρειάζονται περισσότερες μελέτες για να επιβεβαιωθεί αυτό.

Οι επιδράσεις στη στάση του σώματος

Κάθε θέση ύπνου επηρεάζει τη στάση του σώματος με διαφορετικό τρόπο, γι’ αυτό και το μαξιλάρι μπορεί να μην είναι απαραίτητο για ορισμένες θέσεις ύπνου. Ο ύπνος μπρούμυτα απαιτεί από το άτομο να στρέψει το κεφάλι προς τη μία πλευρά, επιβαρύνοντας τον αυχένα. Η προσθήκη ενός μαξιλαριού ενέχει τον κίνδυνο να θέσει τον αυχένα σε ακόμη πιο οξεία γωνία, γι’ αυτό και πολλά άτομα που κοιμούνται μπρούμυτα αισθάνονται πιο άνετα να κοιμούνται χωρίς μαξιλάρι.

Όσοι κοιμούνται στο πλάι ή ανάσκελα χρειάζονται συνήθως ένα μαξιλάρι για να διατηρήσουν τη σωστή ευθυγράμμιση της σπονδυλικής στήλης. Ο ύπνος στο πλάι αφήνει το μεγαλύτερο κενό μεταξύ κεφαλιού και μαξιλαριού. Κατά συνέπεια, αυτή η θέση τείνει να απαιτεί ένα ψηλότερο μαξιλάρι για να βοηθήσει στη διατήρηση της ευθυγράμμισης του κεφαλιού, του αυχένα και της σπονδυλικής στήλης και να αποτρέψει την ένταση στους ώμους.

Ο ύπνος ανάσκελα επιτρέπει στη σπονδυλική στήλη να παραμείνει στη θέση της και ασκεί λιγότερη πίεση στον αυχένα, αλλά αφήνει ένα μικρό κενό μεταξύ του αυχένα και του στρώματος. Ένα μαξιλάρι μεσαίου ύψους παρέχει συνήθως το κατάλληλο επίπεδο ανύψωσης, όταν κοιμάσαι ανάσκελα.

Οι επιδράσεις στον αυχένα και την πλάτη

Η παρατεταμένη παραμονή στην ίδια θέση κατά τη διάρκεια του ύπνου μπορεί να ασκήσει πίεση σε ορισμένα μέρη του σώματος, όπως ο αυχένας και η πλάτη. Τα μαξιλάρια έχουν σχεδιαστεί για να ελαχιστοποιούν αυτή την πίεση, υποστηρίζοντας το κεφάλι σε ένα άνετο επίπεδο, βοηθώντας στην απομάκρυνση της πίεσης από την αυχενική περιοχή και στην ευθυγράμμιση της σπονδυλικής στήλης.

Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις, ένα μαξιλάρι μπορεί να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα. Πολλά άτομα που κοιμούνται μπρούμυτα ανακουφίζονται από τον πόνο στον αυχένα και την πλάτη από τη μη χρήση μαξιλαριού, καθώς το στρώμα παρέχει μια επίπεδη επιφάνεια που βοηθά στην ευθυγράμμιση της σπονδυλικής στήλης.

Όσοι κοιμούνται ανάσκελα και χρησιμοποιούν ένα πιο μαλακό στρώμα μπορεί να διαπιστώσουν ότι το στρώμα επιτρέπει ήδη στο σώμα να βρεθεί σε μια άνετη θέση, με το κεφάλι και τον αυχένα να βρίσκονται υψηλότερα από τη μέση που φέρει βάρος. Σε αυτή την περίπτωση, η προσθήκη ενός μαξιλαριού μπορεί να γείρει το κεφάλι πολύ προς τα πάνω, προσθέτοντας πίεση στον αυχένα και το άνω μέρος της πλάτης.

Επίσης, αν ξυπνάς με πονοκέφαλο και ζαλάδα, ίσως ευθύνεται το μαξιλάρι σου. Δοκίμασε να κοιμηθείς χωρίς μαξιλάρι και αν αισθάνεσαι καλύτερα την επόμενη μέρα ίσως βρήκες τον ένοχο. Ο ύπνος με μαλακά μαξιλάρια μειώνει τη ροή του αίματος στο κεφάλι, διακόπτοντας μέρος της συνήθους παροχής οξυγόνου στο κεφάλι. Οι πρωινοί πονοκέφαλοι μπορεί να οφείλονται στη διακοπή της διανομής οξυγόνου στο κεφάλι σου.

Επιδράσεις στο δέρμα και τα μαλλιά

Όπως προαναφέραμε δεν υπάρχουν ακόμα πολλές έρευνες, αλλά ορισμένες μελέτες δείχνουν ότι υπάρχει σχέση μεταξύ των μαξιλαριών και του σχηματισμού ρυτίδων. Φυσικά, ο ύπνος ανάσκελα είναι ο πιο αποτελεσματικός τρόπος για την πρόληψη των ρυτίδων, καθώς το πρόσωπο σου έρχεται σε ελάχιστη επαφή με το μαξιλάρι ή το στρώμα. Εάν χρησιμοποιείς μαξιλάρι, το συχνό πλύσιμο της μαξιλαροθήκης μπορεί να βοηθήσει στη μείωση της ακμής.

Υπάρχουν, επίσης, θεωρίες ότι τα μαξιλάρια μπορεί να είναι επιβλαβή για τα μαλλιά. Οι υποστηρικτές αυτών των θεωριών αιτιολογούν ότι οι βαμβακερές μαξιλαροθήκες, ειδικότερα, δημιουργούν μεγαλύτερη τριβή και απορροφούν έλαια που προορίζονται για την προστασία των μαλλιών. Αυτό αφορά περισσότερο τα άτομα που κουνιούνται αρκετά στον ύπνο τους.

Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχουν έρευνες που να υποστηρίζουν τη συσχέτιση μεταξύ μαξιλαριών και υγείας των μαλλιών. Αν όμως πιστεύεις ότι το μαξιλάρι σου μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τα μαλλιά σου, η αλλαγή σε μια μεταξωτή μαξιλαροθήκη μπορεί να βοηθήσει στην ανακούφιση αυτών των συμπτωμάτων χωρίς να χρειαστεί να αλλάξεις τον τρόπο που κοιμάσαι.

Τελικά να κοιμάσαι χωρίς μαξιλάρι;

Αν και ο ύπνος χωρίς μαξιλάρι μπορεί να σε βοηθήσει αν κοιμάσαι μπρούμυτα δεν υπάρχουν συγκεκριμένες έρευνες που να το επιβεβαιώνουν. Συνιστάται γενικά να χρησιμοποιείς μαξιλάρι αν κοιμάσαι ανάσκελα ή στο πλάι. Ωστόσο, το πιο σημαντικό είναι να αισθάνεσαι άνετα και να μην πονάς, ενώ κοιμάσαι.

Αν πονάς στον αυχένα ή στην πλάτη ή αν έχεις κάποια πάθηση της σπονδυλικής στήλης, όπως σκολίωση, ο ύπνος χωρίς μαξιλάρι μπορεί να μην είναι ασφαλής. Πριν πάρεις οποιαδήποτε απόφαση είναι προτιμότερο να μιλήσεις με έναν γιατρό.